Doanh nghiệp ĐBSCL: Tái cơ cấu để phát triển bền vững

Trong khuôn khổ diễn đàn hợp tác kinh tế ĐBSCL- MDEC Tiền Giang 2012, VCCI đã phối hợp Ban Chỉ đạo Tây Nam Bộ và UBND tỉnh Tiền Giang tổ chức Diễn đàn doanh nghiệp ĐBSCL. Với chủ đề: “Các giải pháp giúp Doanh nghiệp Đồng bằng sông Cửu Long phát triển”, diễn đàn thu hút sự tham dự của gần 300 đại biểu từ thành viên Ban Chỉ đạo MDEC, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, một số trưởng cơ quan đại diện ngoại giao, tổ chức quốc tế tại Việt Nam, các cơ quan Trung ương, địa phương cùng cộng đồng doanh nghiệp.

ĐBSCL hiện có 43.000 doanh nghiệp, trong đó có 264 doanh nghiệp nhà nước và 516 doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Trong 6 tháng đầu năm nay, số doanh nghiệp phá sản, giải thể ở ĐBSCL có tỷ lệ cao nhất với 13,6%. Trong số này, doanh nghiệp ngoài Nhà nước chiếm trên 9%, doanh nghiệp Nhà nước 2,7%, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài 2,4%. Tại ĐBSCL, tình hình khó khăn xuất hiện trên nhiều lĩnh vực như thủy sản, xây dựng – bất động sản… Những khó khăn trở ngại chính của doanh nghiệp chủ yếu xoay quanh khó tiếp cận vốn ngân hàng, lãi suất tín dụng quá cao, cơ sở hạ tầng yếu kém, thủ tục hành chính rườm rà, nguồn lao động thiếu và yếu…

Theo ông Đậu Anh Tuấn - Phó ban Pháp chế VCCI, năm 2012, trừ Tp.Cần Thơ và tỉnh Long An, hầu hết các địa phương còn lại của vùng ĐBSCL đều bị mất cân đối trong dự toán thu - chi ngân sách. Đặc biệt trừ Long An, Cần Thơ, Kiên Giang, các tỉnh thành còn lại hầu như chưa có tên… trên bản đồ đầu tư trực tiếp nước ngoài. Mặc dù vốn đầu tư nước ngoài chưa pải là thành phần chính trong cơ cấu đầu tư ở ĐBSCL nhưng nó mang ý nghĩa nhân tố mới cho địa phương về tạo công ăn việc làm, phương pháp quản trị, thay đổi cơ cấu kinh tế ngành.

Cho đến tháng 5/2012, dù đã 2 lần hạ lãi suất huy động nhưng lãi suất tiền gửi vẫn còn ở mức cao, doanh nghiệp lại hết sức khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn. Trước tình hình trên, các doanh nghiệp trong khu vực kiến nghị Chính phủ cần tập trung kiềm chế lạm phát, duy trì tăng trưởng ở mức hợp lý để tránh đổ vỡ, mất mát to lớn đối với doanh nghiệp Nhà nước. Nới lỏng các quy định về việc cho vay để đa số doanh nghiệp được tiếp cận vốn; đồng thời hạ lãi suất cho vay về mốc 10% trong 6 tháng đầu năm 2013 và dưới 10% vào 6 tháng cuối năm 2013.

Ngoài ra các doanh nghiệp cho rằng Chính phủ cũng cần có chính sách khuyến khích đầu tư, tăng đầu tư công cho cơ sở hạ tầng của vùng, đặc biệt là hạ tầng giao thông. Đồng thời có chính sách khuyến khích thu hút đầu tư nước ngoài vào ĐBSCL. Đây cũng là vấn đề giải quyết đào tạo nguồn nhân lực, cán bộ quản lý doanh nghiệp, thúc đẩy phát triển doanh nghiệp và tái cấu trúc doanh nghiệp trong vùng.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung – Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế TW, để vượt qua khó khăn hiện nay, các tỉnh ĐBSCL cần hoàn thiện môi trường kinh doanh và hành lang pháp lý thông thoáng; đẩy mạnh hợp tác và quy hoạch các lĩnh vực ưu tiên phát triển công nghiệp gắn kết với vùng nguyên liệu nông lâm thủy hải sản, từng bước nâng sức cạnh tranh sản phẩm và doanh nghiệp để chiếm lĩnh thị trường. Đồng thời tập trung tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp; đẩy mạnh liên kết, cùng nhau xây dựng cơ chế, chính sách thu hút và thúc đẩy đầu tư vào những lĩnh vực lợi thế của vùng; qua đó huy động cao nhất các nguồn lực bên trong và bên ngoài cho đầu tư phát triển, kích thích tăng trưởng kinh tế vùng theo hướng bền vững và hiệu quả.

Ông Cung khuyến nghị bên cạnh nỗ lực của Chính phủ, của chính quyền địa phương, bản thân doanh nghiệp cũng phải chủ động tái cơ cấu, tìm kiếm cơ hội ngay trong khó khăn, từng bước ổn định và phát triển sản xuất kinh doanh, chờ qua giai đoạn khủng hoảng hiện nay để hướng đến những vận hội mới trong tương lai.

Hồng Hà