Xuất khẩu sang EU: Cần biến thách thức thành cơ hội

Các doanh nghiệp Việt Nam phải có chiến lược bài bản cho đầu tư và tìm hiểu đặc tính của thị trường EU đồng thời chọn được hướng đi đúng cho doanh nghiệp mình.

Xe đạp, một trong những mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam vào EU

Những thách thức mới từ thị trường EU

Đối với Việt Nam, EU vẫn duy trì ở vị trí thị trường xuất khẩu lớn thứ hai sau Mỹ. Số liệu của Cơ quan Thống kê Uỷ ban châu Âu (Eurostat) cho biết, đến đầu năm 2009, EU đã tiêu thụ khoảng 8,3 tỉ Euro (12,2 tỷ USD) hàng xuất khẩu của Việt Nam, vượt thị trường Mỹ - nơi nhập khẩu 11,86 tỉ USD hàng hóa từ Việt Nam.

Tuy nhiên, do tác động của suy thoái kinh tế thế giới, giá trị xuất khẩu chung của Việt Nam sang EU giảm 14% trong năm qua.

Trưởng đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam, Đại sứ Doyle lạc quan rằng mức độ này không đáng lo ngại và tình trạng xuất khẩu khó khăn nhất của Việt Nam đã qua.

Ông Doyle khẳng định xuất khẩu Việt Nam còn có thể tăng trưởng một cách mạnh mẽ hơn nếu Việt Nam gia nhập các chuỗi sản xuất cao. Chẳng hạn, Việt Nam không nên xuất khẩu những hạt cà phê thô mà nên sấy và đóng gói trước khi xuất khẩu. Việc làm này sẽ giúp xuất khẩu Việt Nam có lợi nhuận cao hơn và tạo thêm việc làm cho nhân công. Phương pháp này cũng nên áp dụng với các mặt hàng thủy sản, thủ công mỹ nghệ...

Ông Trần Ngọc Quân, Trưởng phòng EU, Vụ Thị trường châu Âu (Bộ Công Thương) cho biết, EU sẽ tiếp tục đẩy mạnh các biện pháp kỹ thuật, cụ thể là tăng cường áp dụng Luật Hoá chất Reach, quy định IUU đồng thời nghiên cứu triển khai Luật về Nghề rừng (Flegt).

Ủy ban châu Âu (EC) cũng đẩy mạnh việc kiểm tra an toàn vệ sinh thực phẩm vào nhóm hàng thuỷ sản, nông sản, mật ong, kiểm tra xuất sứ hàng Việt Nam, điều tra gian lận thương mại...

Đây cũng là một trong những khó khăn của các doanh nghiệp Việt Nam bởi họ vừa phải tìm cách tăng cường xâm nhập thị trường và vừa phải tính ở mức độ để không phải là đối tượng của các biện pháp bảo hộ.

Tích cực tìm hiểu thị trường để biến thách thức thành cơ hội

Bộ Công Thương đang đẩy mạnh hoạt động chia sẻ với EC về các rào cản mà Việt Nam đang gặp phải, đồng thời thúc đẩy công tác xúc tiến, phổ biến quy định và tìm hiểu cơ hội thị trường... giúp các doanh nghiệp vượt qua khó khăn này.

EU đang có xu hướng đòi hỏi sản phẩm thân thiện với môi trường; hàng chất lượng cao. Người tiêu dùng EU mong muốn các sản phẩm bán trên thị trường phải đảm bảo an toàn và nhà sản xuất phải thực hiện trách nhiệm xã hội.

Ông Nguyễn Tôn Quyền, Phó Chủ tịch Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam nhận định và phân tích thêm, các Doanh nghiệp Việt Nam khi vào thị trường EU, nhất thiết phải đầu tư cho nghiên cứu thị trường, dù tốn kém, nhưng chỉ như vậy thì mới phát triển bền chặt.

Phó Vụ trưởng Vụ Thị trường châu Âu (Bộ Công Thương), ông Nguyễn Cảnh Cường nhận xét thị trường EU đang còn nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam khai thác.

EU là thị trường lớn, trong đó có sự chênh lệch khá cao về sức mua giữa các nước. Vì vậy, khi sản xuất hàng hóa xuất khẩu vào EU, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ gặp nhiều thuận lợi và khó khăn khác nhau.

Ông Lê Văn Đạo, Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam cho biết, EU đang giảm dần sự phụ thuộc vào hàng dệt may của Trung Quốc (nước có lợi thế cạnh tranh lớn nhất ở EU). Vì vậy, đây là cơ hội tốt cho ngành may mặc của Việt Nam. Các doanh nghiệp may mặc Việt Nam đã dần tạo được lợi thế và đứng hàng thứ 9 tại thị trường này hiện nay.