Sức bật từ phát triển kinh tế cửa khẩu

Với vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên thuận lợi đã tạo cho khu kinh tế (KKT) cửa khẩu tỉnh An Giang có những lợi thế (tương đối so với các khu vực cửa khẩu khác giáp Campuchia) trong quan hệ giao thương, phát triển thương mại, dịch vụ, du lịch với Campuchia và các nước tiểu vùng sông Mê Kông qua hai cửa khẩu quốc tế Tịnh Biên và Vĩnh Xương, 2 cửa khẩu quốc gia chính Khánh Bình, Vĩnh Hội Đông và cửa khẩu phụ Bắc Đai.

Để phát huy những lợi thế về vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên sẵn có, tỉnh An Giang đã lập Đề án thành lập Khu kinh tế cửa khẩu tỉnh An Giang để trình Bộ Kế hoạch và Đầu tư và được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt theo Quyết định số 65/2007/QĐ-TTg ngày 11/5/2007 về việc Ban hành Quy chế hoạt động của Khu kinh tế cửa khẩu tỉnh An Giang. Nhờ chính sách này cùng với những chính sách chung về phát triển KCN, KCX và KKT được Chính phủ ban hành tại Nghị định số 29/2008/NĐ-CP ngày 14/3/2008, tỉnh An Giang bước đầu đã thu hút được đầu tư vào KKT cửa khẩu. Tính đến nay đã có 24 dự án đăng ký đầu tư vào KKT cửa khẩu với vốn đăng ký đầu tư khoảng 1.000 tỷ đồng, diện tích đất đăng ký sử dụng khoảng 106 ha, trong đó tập trung chủ yếu ở khu vực cửa khẩu Tịnh Biên (nơi có chính sách đặc thù bán hàng miễn thuế cho khách tham quan du lịch) với vốn đăng ký đầu tư 665 tỷ đồng, chiếm 68% tổng vốn đăng ký đầu tư vào KKT cửa khẩu. Đã có 18 dự án triển khai thực hiện đầu tư, với vốn thực hiện khoảng 650 tỷ đồng.

Chính sách bán hàng miễn thuế đến 500.000 đồng/người/ngày cho khách tham quan du lịch, ngay lập tức đã phát huy tác dụng, thu hút được 6 nhà đầu tư cấp I thuê đất, với tổng vốn đăng ký đầu tư là 215 tỷ đồng và cũng rất nhanh chóng hoàn thành đầu tư xây dựng siêu thị, gian hàng miễn thuế và kho hàng để đưa vào hoạt động từ đầu năm 2009. Hiện có khoảng 40 doanh nghiệp đang hoạt động mua bán thường xuyên tại đây. Khu thương mại Tịnh Biên hoạt động đã giải quyết việc làm cho gần 500 lao động trực tiếp và trên 1000 lao động gián tiếp. Đặc biệt Khu Thương mại đi vào hoạt động đã thu hút được một lượng lớn du khách đến tham quan du lịch, mua sắm hàng hóa. Tính đến cuối năm 2012, doanh số bán hàng của Khu Thương mại Tịnh Biên đạt trên 4.100 tỷ đồng, trong đó năm 2012 trên 1.100 tỷ đồng, đạt khoảng 92% so năm 2011 và số lượt khách tham quan du lịch đạt 3,1 triệu lượt, trong đó năm 2012 là 1,1 triệu lượt.

Khu Thương mại Tịnh Biên hoạt động đã thúc đẩy hoạt động thương mại vùng biên giới phát triển, hoạt động xuất khẩu qua biên giới cũng gia tăng và đây còn là địa chỉ tin cậy để các doanh nghiệp Việt Nam – Campuchia tìm đến trao đổi, mua bán hàng hóa, qua đó thúc đẩy thương mại, xuất nhập khẩu qua lại biên giới phát triển. Tính từ đầu năm 2009 đến nay, số tờ khai đăng ký nhập khẩu hàng hóa vào Khu thương mại Tịnh Biên là 4.347 tờ với tổng trị giá khoảng 119,3 triệu USD. Hàng hóa xuất khẩu từ Khu thương mại sang Campuchia với tổng trị giá khoảng 16,30 triệu USD (2.588 tờ khai).

Ông Phạm Biên Cương - Trưởng Ban quản lý các KKT tỉnh An Giang cho biết, Khu thương mại Tịnh Biên mới hình thành và đi vào hoạt động nên hầu hết các hoạt động tại khu vực này đều được miễn thuế, số nộp ngân sách chủ yếu do phần thuế khách hàng mua vượt định mức, số tiền trên 4 tỷ đồng. Tuy nhiên, thời gian qua, chính sách này đã thay đổi, doanh nghiệp chỉ được gia hạn chính sách đến cuối năm 2012 (theo Quyết định số 93/2009/QĐ-TTg). UBND tỉnh An Giang đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép gia hạn chính sách này đến năm 2018, thời hạn hết hiệu lực của chính sách đã gần kề nhưng đến nay Thủ tướng Chính phủ vẫn chưa cho phép gia hạn chính sách bán hàng miễn thuế cho khách tham quan du lịch. Ông Cương nhấn mạnh: “Hoạt động kinh doanh hiện tại không phát triển và các doanh nghiệp đang rất bức xúc, nôn nóng trông chờ chủ trương xử lý của Chính phủ về vấn đề này”.

Thủ tướng Chính phủ vừa có công văn số 2074/TTg-KTTH ngày 07/12/2012 chỉ đạo các Bộ ngành Trung ương đưa Khu kinh tế cửa khẩu tỉnh An Giang vào danh sách 1 trong 8 KKT cửa khẩu được lựa chọn để tập trung đầu tư phát triển từ nguồn ngân sách nhà nước giai đoạn 2013-2015.

Với sự hỗ trợ từ phía Chính phủ, Bộ ngành TW, trong giai đọan tới, tỉnh An Giang sẽ tập trung đầu tư xây dựng hạ tầng giao thông dẫn đến ba khu vực cửa khẩu, tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại, chuyên chở hàng hóa của các nhà đầu tư. Mặt khác, do các khu vực cửa khẩu đều thuộc vùng kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn, để công tác thu hút đầu tư đạt hiệu quả cao, điều quan trọng là nhà nước phải tạo cơ sở hạ tầng tương đối tại các khu vực cửa khẩu, tiếp tục có chính sách ưu đãi đầu tư thực sự ổn định và hấp dẫn. Đồng thời, tỉnh tiếp tục kiến nghị các Bộ ngành Trung ương đề xuất Thủ tướng Chính phủ cho phép áp dụng chính sách bán hàng miễn thuế cho khách tham quan du lịch và một số chính sách ưu đãi đầu tư đặc thù ở 2 khu vực cửa khẩu Vĩnh Xương và Khánh Bình.

Thanh Thảo